اماواگرهای سرمایهگذاری زیر سایه ریسک جنگ
به گزارش اقتصادنیوز، در ماههای اخیر و با افزایش نااطمینانی اقتصادی و احتمال وقوع جنگ، دغدغه حفظ سرمایه برای مردم دوباره پررنگ شده است. این فضای پرتنش، همراه با تبلیغات گسترده در فضای مجازی، مردم
را به تصمیمهای هیجانی سوق داده است.
در همین رابطه، برزو حقشناس، تحلیلگر بازارهای مالی در گفتگو با اقتصادنیوز میگوید: «اصولاً ریسک باعث بروز اتفاقاتی میشود که اکنون شاهد آن هستیم و نمیتوان چندان اقتصادی یا تحلیلی به قضیه نگاه کرد. در این شرایط، تقاضا برای اسکناس، ارز و طلا افزایش مییابد و بازار سرمایه تحت فشار قرار میگیرد که این موضوع بر روی تابلوی بورس کاملاً مشهود و واضح است.»
![]()
حقشناس افزود: کشور در عرض ۷ تا ۸ ماه، 2 بار زیر سایه ریسک جنگ رفته است که یک بار آن اتفاق افتاده است. در چنین شرایطی، توازن اقتصادی به هم میخورد و برنامهریزی اقتصادی واحدهای تجاری و مردم به طور کلی دچار اختلال میشود.
وی افزود: در این وضعیت، اولویتها به سمت مدیریت ریسک و به تبع آن حفظ سرمایه تغییر میکند که این، یک امر طبیعی است و نمیتوان به آن ایراد گرفت. در مورد اینکه مسئولان اقتصادی چه اقداماتی میتوانند انجام دهند، گزینههایی وجود دارد؛ برای مثال در دوره پیشین، وزارت اقتصاد و سازمان بورس در زمینه ابزارهای درآمد ثابت عملکرد مناسبی داشتند.
وقتی ریسک بالا میرود هیچ تحلیلی جواب نمیدهد
حقشناس خاطرنشان کرد: آنها سعی کردند با بازنگهداشتن این صندوقها در حین و بعد از جنگ، اجازه اختلاف قیمت نداده و نقدشوندگی را حفظ کنند تا ذهنیتی ایجاد شود که سرمایه در آنجا دچار سوخت نشده است.
وی گفت: با این حال، اثرگذاری اقدامات دولت و نهادهای اقتصادی تا حد مشخصی است و ریسکها فقط تا جایی اجازه عمل میدهند. وقتی صرفِ ریسک بالا میرود، هیچ تحلیلی جواب نمیدهد و نمیتوان تحلیل دقیقی ارائه کرد که مردم چه کاری انجام دهند یا ندهند.
به گفته این تحلیلگر بازارها، اصولاً ریسک باعث بروز اتفاقاتی میشود که اکنون شاهد آن هستیم و نمیتوان خیلی اقتصادی یا تحلیلی به قضیه نگاه کرد. در این شرایط، تقاضا برای اسکناس، ارز و طلا افزایش مییابد و بازار سرمایه تحت فشار قرار میگیرد که این موضوع بر روی تابلوی بورس کاملاً مشهود و واضح است.
بازارها قفل می شوند اگر…
وی گفت: اگر خدایی ناکرده ریسکها به واقعیت تبدیل شده و جنگ اتفاق بیفتد، بازارها قفل خواهند شد. توصیه من این است که افراد در نظر بگیرند در شرایط جنگی، نقل و انتقال پول با مشکل مواجه شده و داد و ستدی صورت نمیگیرد، همانطور که در تجربه ۱۲ روزه نیز انتقال پول سخت بود. اگر کسی با نیت سرمایهگذاری و به قصد بهره اقتصادی از گران شدن دلار و طلا در زمان جنگ وارد این بازارها میشود، باید بداند که این استراتژی جواب نخواهد داد زیرا بازارها قفل میشوند و امکان دادوستد وجود ندارد.
حق شناس ادامه داد: این افراد حتی ممکن است متضرر شوند، مگر اینکه هدف آنها پوشش ریسک یا مصارف شخصی باشد که بحث آن جداست. در مورد خروج پول از بانکها، اگر هدف این باشد که پول را به اسکناس یا طلا و دلار فیزیکی تبدیل کنند، این روند در حال انجام است. بانکها در ارائه اسکناس سختگیری میکنند اما این تبدیل به دارایی فیزیکی مشهود است.
رمزارزها برای سرمایهگذاری در شرایط ریسک توصیه نمیشوند
به گفته تحلیلگر بازارها، اگر این اقدام برای پوشش ریسک انجام شود، از نظر من منطقی است و نمیتوان به رفتار فرد ایراد گرفت، زیرا شدت و درجه ریسک مشخص نیست. اما اگر این کار به قصد بازی در بازار یا کسب انتفاع باشد، به دلیل قفل شدن بازارها در شرایط بحرانی، نتیجهبخش نخواهد بود.
این کارشناس بازارها درباره سرمایهگذاری در بازار رمزارزها برای حفظ دارایی نیز خاطرنشان کرد: در رابطه با بازار رمزارزها و استفاده از ابزارهایی مانند بیتکوین برای ذخیره ارزش، بخشی از تقاضای فعلی مربوط به خروج سرمایه از کشور است. اگر کسی فعال حرفهای آن بازار باشد یا بخشی از سبد سرمایهگذاریاش به آن اختصاص داشته باشد بحث متفاوتی است، اما تبدیل کل سرمایه به رمزارز را منطقی نمیدانم.
تنشهای بینالمللی به ضرر بازار کریپتو است
حق شناس یادآور شد: باید در نظر داشت در صورت تشدید تنشهای جهانی، بازار کریپتو معمولاً با فشار فروش مواجه میشود. در شرایط تشدید ریسک، تمایل به سمت بازار طلای جهانی (انس) افزایش یافته است و خروج پول از مارکت کریپتو به سمت طلا رخ میدهد، بنابراین تنشهای بینالمللی به ضرر بازار کریپتو است.
وی همچنین درباره سرمایهگذاری در بازار مسکن، به سرمایهگذاران توصیه کرد: طبق علم اقتصاد، مسکن معمولاً در شرایط ریسک سیستماتیک و جنگ، جزو بازارهایی است که با فشار فروش و خروج سرمایه مواجه میشود و افت قیمت در آن رخ میدهد. اما در ایران مقوله دیگری حاکم است؛ در ماههای اخیر قیمت مسکن رشد کرده است، زیرا قیمتها به لحاظ هزینه تمام شده در کف قرار داشتند.
علت رشد قیمت مسکن
حق شناس گفت: علت رشد قیمت این بود که حتی هزینه تمام شده ساخت از قیمت بازار بالاتر رفته بود و عرضهکننده تمایلی به عرضه نداشت. در حال حاضر، بخش مسکن به همراه بازار سرمایه، جزو بازارهای ارزانتر از ارزش واقعی در ایران هستند.
وی افزود: ریسکها و همچنین سیاستهای انقباضی بانک مرکزی اجازه رشد به این بازارها را نمیدهد. اگر این روند برای سال آینده ادامه یابد، حتی در صورت برطرف شدن ریسکها، مسکن و بازار سرمایه همچنان تحت فشار خواهند بود.
حق شناس بیان کرد: از لحاظ علمی و دانشگاهی، ریسک قابل سنجش و تحلیل دقیق نیست و نمیتوان برای آن توصیه قطعی داشت.
این کارشناس بازارها درباره بهترین بازار در شرایط صلح یا جنگ، تاکید کرد: سناریوهای توافق یا جنگ زمین تا آسمان با هم تفاوت دارند و هر کدام رخ دهد، شرایط کاملاً متفاوتی ایجاد میکند. توصیه نهایی من، داشتن یک پرتفوی سرمایهگذاری متشکل از داراییهای مختلف است تا در هر صورتی، سرمایه آسیب جدی نبیند.
وی گفت: در شرایط فعلی، حفظ و بقای سرمایه مهمترین عامل است و نباید به رشد فکر کرد؛ حتی کسبوکارها نیز باید صرفاً به فکر بقا باشند تا تکلیف شرایط مشخص شود.





